Leuk-le-lièvre czyli tradycja francuskojęzyczna w Senegalu

Numer JOwS: 
str. 120

Język francuski to nie tylko Francja. To ogromna, barwna mozaika złożona z wielu kultur i tradycji. W jej skład wchodzi też kultura Senegalu, którą mogliśmy poznać dzięki francuskojęzycznej twórczości Léopolda Senghora. Jest on między innymi autorem opowiadań inspirowanych baśniami i legendami popularnymi wśród dzieci afrykańskich. Jedno z tych opowiadań zostało użyte w prezentowanym scenariuszu lekcji, którego celem było wykorzystanie języka francuskiego do  przybliżenia dzieciom polskim kultury afrykańskiej.

Ćwiczenia związane z tekstem

1. Odnajdywanie tradycyjnych elementów afrykańskich

  • l’arbre des palabres[1] – nauczyciel wyjaśnia znaczenie terminu l’arbre des palabres. Jest to drzewo, najczęściej baobab, pod którym zbierają się mieszkańcy wioski w Afryce, by rozmawiać o ważnych dla wszystkich sprawach i podejmować trudne decyzje;
  • oncle – w kulturze afrykańskiej do osób obcych często używa się zwrotów oncle (wujek), soeur (siostra), frère (brat).

2. Sposoby odmierzania czasu:

l’année de la grande sécheresse, il y a trois lunes.

3. Charakterystyka zwierząt z opowiadania

  • Quels animaux sont présents dans l’histoire?

Uczniowie wypisują z historii wszystkie zwierzęta, ich imiona (w języku wolof), cechy charakterystyczne (tabela 1.).

Nauczyciel wskazuje na różnice pomiędzy stopniem wyższym i stopniem podstawowym przymiotników: np. le plus féroce et très agile.

La panthère est la plus féroce de tous les animaux et très agile. Elle n’est pas la plus agile.

Uczniowie w parach układają 10 zdań z użyciem różnych cech zwierząt, zwracając uwagę na różnicę między stopniem najwyższym i podstawowym przymiotników.

Nauczyciel proponuje zastanowić się, czy uczniowie zgadzają się z cechami przypisanymi zwierzętom przez autora.

Uczniowie tworzą w parach podobną tabelkę dla zwierząt występujących w znanych im bajkach, wspomnianych na początku. Nazywają te zwierzęta według modelu Leuk-le lièvre, np. Wilk-le-loup itd. Następnie ustnie prezentują swoje zwierzęta i podają ich cechy. Uczniowie korzystają ze słowników dwujęzycznych (lub Google Tłumacz) w celu odszukania potrzebnych cech zwierząt.

Zadanie domowe

Uczniowie piszą krótki tekst (ok. 10 zdań) na temat ulubionej bajki, którą pamiętają z wcześniejszego dzieciństwa lub aktualnie ulubionej książki. Używając jak najbardziej urozmaiconych przymiotników, w tym także w stopniu najwyższym, charakteryzują postacie występujące w przedstawianej historii i uzasadniają swój wybór – dlaczego ta historia jest najciekawsza, najpiękniejsza, najstraszniejsza itd.

Zakończenie

Inspirującym zakończeniem tego projektu byłoby uczestnictwo uczniów w warsztatach malowania techniką pod szkłem. Jest to technika znana także w Polsce w malarstwie ludowym, np. w rejonach górskich. Uczniowie mogliby wykonać ilustracje do przedstawionych w pracy pisemnej ulubionych historii.    

Bibliografia

  • Senghor L.S., Sadji A. (1990) La belle histoire de Leuk-le-lièvre. Le nouvelles Editions Africaines du Sénégal.
  • Boiron M., Bourrel J.-R. (2008) Cartes à parler. Editions Sépia.
  • Livret pédagogique
  • Les peintures sous verre, art populaire du Sénégal