Nauka języka rosyjskiego jako obcego w Internecie

Numer JOwS: 
str. 139

Artykuł zawiera praktyczne informacje dla nauczycieli oraz osób uczących się języka rosyjskiego, jak wykorzystywać zasoby internetowe w nauce języków obcych z uwzględnieniem pozytywnych i negatywnych elementów e-learningu.

Pobierz artykuł w pliku PDF

Internet daje możliwość nie tylko nauki języka obcego od zera lub pogłębienia jego znajomośсi, ale także rozwijania umiejętności mowy potocznej (Skype), ogólnych umiejętności komunikacyjnych, podniesienia poziomu wiedzy krajoznawczej, kultury osobistej oraz tolerancji i zrozumienia innych kultur. Materiały internetowe mogą być w różnych celach wykorzystywane zarówno przez nauczycieli, jak i przez uczniów.

Najczęściej nauczyciele, organizując proces dydaktyczny, szukają w sieci ilustracji do fragmentów lekcji, materiałów filmowych albo całych lekcji wideo, gier online (zadania na przyswajanie leksyki). Poza tym nauczyciel ma możliwość stworzenia treningu gramatycznego online, przesyłania i sprawdzania zadań, poprawienia błędów, potrafi także prowadzić przygotowanie do egzaminów na różnych poziomach. Warto podkreślić, że przykłady zadań na egzaminy należy dobierać z uwzględnieniem interferencji leksykalno-semantycznej dwóch bliskich języków słowiańskich, co jest bardzo cenne dla Polaków uczących się rosyjskiego (porównajmy: mnie = меня, napisany przez kogo = написан кем, do Moskwy = в Москву, za godzinę = через час, przez rok = в течение года). Zasoby internetowe mają też ogromny wpływ na podwyższenie kwalifikacji zawodowych nauczyciela, aktualizację posiadanej wiedzy, poszerzenie kontaktów zawodowych (zarówno naukowych, jak i po prostu ludzkich).

Przestrzeń wirtualna jest dla ucznia źródłem pozyskiwania materiału do wykonania zadań domowych i projektów oraz źródłem sprawdzenia poprawności gramatycznej. Uczniowie mogą wykorzystywać Internet do komunikowania się w języku rosyjskim, uzyskiwania pomocy lektora albo uczestniczenia w całym kursie języka. W trakcie wirtualnej lekcji istnieje możliwość przerwania nauki w dowolnym czasie, powrotu do niej, jak również do ponownego przerobienia materiału, dokonania powtórki według własnego uznania i harmonogramu. Istotnym elementem jest także pozyskiwanie materiałów audio i wideo oraz dostęp do słowników. Z tymi ostatnimi należy mieć się na baczności, często tłumaczenie jest nieadekwatne.

Bierzemy pod uwagę fakt, że w przestrzeni internetowej działa specjalny tryb przekazywania wiedzy, który ma swoje zalety i wady. W trakcie poszukiwania potrzebnych kursów lub odpowiedzi na pytania użytkownicy mogą trafić na niewiarygodne źródła. Poniżej przykład reklamy pewnego kursu języka rosyjskiego dla biznesmenów. Podkreślone wyrazy zawierają błędy gramatyczne albo leksykalne.                                                                       

Российский язык для фирм

навыки свободы в общении в учреждениях и организациях, умение пообщаться с российскими торговцами

писание сочинений, диктандов

российский язык, предназначенный для общения в торговли

российская грамматика на продвинутом уровне, более трудные тексты для читания,

диктанды, навыки писания сочинений, читание, писание, слушание текстов, 

Переводы реализируются с польского языка на российский и с российского на польский. Осуществляется при взаимном согласии в договоренном месте и времени.

O niskim poziomie tego produktu informacyjnego świadczą:

  • błędy semantyczno-leksykalne: торговцы zamiast продавцы, коммерсанты; nierozróżnianie przymiotników русский (o języku, gramatyce, człowieku, o wszystkim, co związane z narodowością) oraz российский (o paszporcie, hymnie, rządzie, o wszystkim, co jest związane z państwem); niepoprawna łączliwość leksykalna (навыки свободы, в договоренном месте и времени );
  • błędy derywacyjne (читание, писание, слушание текстов zamiast чтение, прослушивание текстов и письмо);
  • błędy gramatyczne (умение пообщаться zamiast умение общаться, в торговли zamiast в торговлe, реализируются zamiast реализуются).

Przykładem niedostatecznej znajomości niuansów językowych może posłużyć zjawisko pomyłki w przetłumaczeniu czasownika pod względem jego aspektu (fragment audio słowniczka).

słowo (j. rosyjski) słowo (j. polski)
падать upaść
оставаться zostać
выходить wyjść

Wiadomo, że w językach słowiańskich aspekt czasownika odgrywa ogromną rolę w eksplikacji semantycznej, więc błędy w tej sferze rzutują na ogólne rozumienie wyrazu, zdania czy całego tekstu, doprowadzając do problemów w komunikacji.

Niestety brak kontroli to nie tylko wielka swoboda, lecz także brak gwarancji jakości produktu informacyjnego oraz czynnik, w obliczu którego musimy włączać samocenzurę, umiejętności fachowe oraz wyczucie językowe.