Galopujący rozwój technologii przekłada się na zmianę potrzeb współczesnego ucznia, co z kolei wpływa na konieczność zweryfikowania roli nauczyciela oraz dostosowania jego profilu do realiów, w których ów uczeń funkcjonuje. Natychmiastowy dostęp do niemal nieograniczonych zasobów wiedzy oraz możliwość wykorzystywania w procesie nauki narzędzi AI sprawiają bowiem (co weryfikuje szkolna codzienność), że nauczyciel nie pełni już funkcji jedynego i zawsze wiarygodnego źródła informacji. Rola nauczyciela przechodzi transformację, wymagania względem tej profesji ewoluują – młodzi nie oczekują już nieomylnego autorytetu, lecz moderatora, facylitatora procesu edukacyjnego, który pomaga swoim podopiecznym wyszukiwać, analizować i krytycznie oceniać dane (Skog i in. 2024). Nowoczesna szkoła sięga po metody aktywizujące, pracę projektową, dyskusje czy naukę opartą na rozwiązywaniu problemów w zespole. Dla przedstawicieli oświaty oznacza to więc konieczność ciągłego doskonalenia zawodowego oraz otwartość na nowe możliwości prowadzenia procesów edukacyjnych. Interakcja zamiast wykładu; inspirowanie do samodzielnego poszukiwania rozwiązań zamiast biernego odtwarzania książkowej wiedzy – to formy dopasowane do potrzeb nowoczesnej edukacji.
Samodzielne dochodzenie do wiedzy wymaga jednak wsparcia nauczyciela, który będzie dla uczniów jednocześnie mentorem i doradcą. Aby nauczyciel mógł wspierać podopiecznych nie tylko w poszerzaniu horyzontów z zakresu materiału obowiązującego na danym przedmiocie, lecz także budowaniu podstaw ich rozwoju społecznego i osobistego, powinien się wyróżniać empatią, umiejętnością współpracy, komunikacji, radzenia sobie z trudnościami. Samo przekazywanie wiedzy od dawna już nie wystarczy, a coraz większą wartość nadaje się kształtowaniu szeregu kompetencji kluczowych.
Współczesna edukacja w dużej mierze funkcjonuje w środowisku globalnym i silnie rozwiniętym technologicznie, co sprawia, że nauczyciele (w większym stopniu niż uczniowie) muszą rozwijać kompetencje informatyczno-komunikacyjne. Pozwala to szkołom godnie wkraczać w zdigitalizowaną rzeczywistość, odpowiadając na wyzwania XXI wieku (Wójcik 2025).
We wspomnianym kontekście szczególnego znaczenia nabiera oparta na kompetencjach cyfrowych współpraca międzynarodowa między placówkami edukacyjnymi. Ten typ realizowania podstawy programowej jest coraz powszechniejszym i bardzo pozytywnie ocenianym narzędziem edukacyjnym. Korzyści płynące z pracy metodą projektu nierzadko wykraczają poza czysto przedmiotowe cele, które zakładają sobie ich koordynatorzy – nauczyciele. Współpraca międzynarodowa daje bowiem nauczycielom możliwość wymiany doświadczeń dydaktycznych, poznawania zróżnicowanych systemów edukacyjnych i rozwijania nowych metod pracy. Z kolei z perspektywy ucznia realizacja międzynarodowych projektów pozwala na doskonalenie kompetencji międzykulturowych. Często jest to pierwsza lub jedyna możliwość współpracy z uczniami z innych krajów, często odmiennych etnicznie. Nieodzownym elementem współpracy międzynarodowej zarówno dla uczniów, jak i nauczycieli jest doskonalenie umiejętności językowych (w przypadku projektów – najczęściej języka angielskiego) w sposób immersyjny, naturalny i wynikający z rzeczywistej potrzeby, czyli taki, który przynosi najwięcej korzyści.
eTwinning jako bezpieczna przestrzeń europejskiej współpracy szkół
Jednym z kluczowych przedsięwzięć ułatwiających nauczycielom realizację celów edukacyjnych w formie odpowiadającej wyzwaniom współczesności jest uruchomiona w 2005 roku platforma eTwinning1, która od 2014 roku funkcjonuje jako inicjatywa wspierająca program Erasmus+. Jej głównym celem jest promocja międzynarodowej współpracy placówek edukacyjnych (przedszkoli, szkół podstawowych, średnich oraz uczelni) w środowisku cyfrowym. Ta wirtualna społeczność ułatwia nauczycielom w Europie i poza nią wymianę doświadczeń, pozyskiwanie partnerów do realizacji projektów oraz udział w doskonaleniu zawodowym w formule online i stacjonarnie.
Przynależność do społeczności eTwinning wiąże się z licznymi profitami z zakresu umiejętności społecznych i doskonalenia zawodowego. Nauczyciele mogą:
- bezpłatnie rozwijać własne kompetencje;
- angażować uczniów w międzynarodowe działania edukacyjne powiązane z realizacją podstawy programowej w zakresie kształcenia ogólnego;
- wymieniać się doświadczeniem z pracownikami innych placówek, inspirować siebie i innych gotowymi rozwiązaniami i wprowadzać innowacyjne metody nauczania w codziennej pracy;
- doskonalić umiejętności językowe.
Każdą z wyżej wymienionych możliwości można zrealizować z wykorzystaniem technologii informacyjno-komunikacyjnych. Użytkownicy zarejestrowani na platformie mogą z łatwością wyszukiwać potencjalnych partnerów projektowych, weryfikować profile nauczycieli i szkół, jak też publikować informacje o własnych propozycjach projektów do realizacji. Intuicyjna wyszukiwarka ułatwia zawężanie wyników do wieku uczniów, przedmiotów szkolnych i zakresu prac.
Ta forma współpracy jest atrakcyjną alternatywą dla popularnych, ale pod wieloma względami wymagających mobilności edukacyjnych. Działania projektowe odbywają się bowiem online, bez konieczności organizowania fizycznych wyjazdów, a co za tym idzie – poruszania kwestii związanych z ich finansowaniem, organizacją, niezbędną dokumentacją (począwszy od założenia projektu, poprzez jego realizację, skończywszy na ewaluacji). Kwestie formalne w ramach eTwinningu są okrojone do minimum i polegają na wypełnianiu prostych formularzy dostępnych na platformie. Nie bez znaczenia jest również fakt regularnej dyspozycyjności uczestników oraz to, że w spotkaniach online mogą brać udział całe grupy jednocześnie.
W praktyce przygotowanie takich spotkań nie wymaga specjalistycznego zaplecza technicznego – uczniowie i nauczyciele mogą brać udział w wideokonferencjach, wykorzystując sprzęt komputerowy lub tablice multimedialne dostępne w salach lekcyjnych. Same spotkania projektowe są realizowane w formie konferencji synchronicznych – ich częstotliwość zależy od potrzeb uczestników projektu: można je organizować cyklicznie, np. raz w miesiącu, lub po zakończeniu danego etapu projektu.
Istotnym elementem współpracy projektowej w eTwinning jest TwinSpace – zamknięta przestrzeń robocza (co ma duże znaczenie z punktu widzenia RODO oraz upowszechniania wizerunku uczniów i pracowników placówek), indywidualna dla każdego założonego projektu. To tam de facto przebiega proces współtworzenia, współpracy, na co pozwalają liczne funkcje, w tym:
- budowanie planu projektu;
- dodawanie materiałów cyfrowych w różnych formatach / współdzielenie materiałów;
- komunikacja na forum projektu;
- tworzenie spotkań online.
Nauczyciel pełni tu funkcję administratora, który dodaje uczniów do przestrzeni projektowej, przyznaje im hasła dostępu oraz przypisuje role i zakres posługiwania się TwinSpace. Należy również nadmienić, że platforma umożliwia dodawanie materiałów cyfrowych utworzonych w zewnętrznych narzędziach TIK2, są to np. awatary uczestników, ankiety, tablice pomysłów, prezentacje, filmy czy inne produkty cyfrowe będące wynikiem współpracy uczniów. Korzystanie z przestrzeni, jaką eTwinning udostępnia swoim użytkownikom, sprzyja zatem rozwijaniu zdolności informatycznych oraz doskonaleniu umiejętności pracy projektowej w środowisku cyfrowym – sprawności, z których czerpią zarówno nauczyciele, jak i uczniowie.
Warto podkreślić, że w trakcie prac projektowych charakter kontaktów nabiera często cech mniej formalnych – uczestnicy są na bieżąco także dzięki popularnym komunikatorom czy platformom komunikacyjnym. Takie elastyczne rozwiązania zwiększają zaangażowanie uczniów w działania oraz ułatwiają dostosowanie się do możliwości organizacyjnych szkół.
Projekty eTwinning na różnych etapach edukacji
Wychowanie przedszkolne
Wbrew pozorom współpraca międzynarodowa nie jest zarezerwowana wyłącznie dla starszych uczniów. Projekty eTwinning mogą być z powodzeniem realizowane także przez przedszkolaki. Dzięki odpowiednio zaprojektowanym działaniom maluchy mają szansę wziąć udział w wartościowych edukacyjnie inicjatywach, które rozwiną ciekawość świata, kreatywność oraz pierwsze kompetencje językowe czy cyfrowe. Projekty muszą być jednak uzasadnione dydaktycznie oraz dostosowane do potrzeb dzieci, a przede wszystkim do możliwości nauczycieli, gdyż to ci drudzy są główną siłą napędową podjętych aktywności – to na nich spada odpowiedzialność za organizację i monitorowanie przebiegu całości działań projektowych.
Tematy projektów eTwinningowych dla najmłodszych najczęściej dotyczą najbliższego otoczenia dziecka i życia codziennego, w tym: pór roku i pogody, nawyków żywieniowych, przyrody, świąt, gier i zabaw – czyli tego, co maluchy potrafią rozpoznać, nazwać i opisać. Współpraca z dziećmi i nauczycielami z innych placówek polega wówczas na wykonywaniu wspólnych prac, z których dzieci czerpią wiedzę na temat życia codziennego swoich rówieśników z innych krajów w Europie.
Przykładowe aktywności w ramach współpracy eTwinningowej: ułożenie tekstu piosenki i wspólne odśpiewanie jej podczas spotkania online, stworzenie kolażu prac na temat pogody czy albumu z roślinnością lub zwierzętami żyjącymi w krajach partnerskich.
Przykład dobrej praktyki
Projekt: „SEL In Storyland”<etwinning.pl/inspiracje-i-materialy/ciekawe-projekty/sel-in-storyland>
Czas trwania: październik 2024 – maj 2025
Kraje partnerskie: Grecja i Hiszpania
Wybrane rezultaty:
- rozwinięte kompetencje społeczno-emocjonalne, szczególnie rozpoznawanie i nazywanie emocji;
- wzmocnione umiejętności budowania relacji rówieśniczych oraz współpracy w grupie;
- rozwinięta empatia i wrażliwość na emocje własne oraz innych osób;
- zbudowane i ugruntowane poczucie własnej wartości i bezpieczeństwa emocjonalnego;
- rozwinięte umiejętności radzenia sobie z trudnymi emocjami (m.in. złością, lękiem, smutkiem);
- poszerzenie zasobu słownictwa z zakresu emocji, relacji społecznych i codziennej komunikacji;
- nabycie kompetencji komunikacyjnych w języku obcym w sytuacjach osadzonych w realnym kontekście (opowieści i zabawy);
- rozwinięta kreatywność i ekspresja artystyczna poprzez działania plastyczne, muzyczne i teatralne;
- rozwinięty potencjał poznawczy poprzez analizę treści literackich i odniesienie ich do własnych doświadczeń;
- rozwinięte kompetencje cyfrowe dzięki korzystaniu z prostych narzędzi TIK (Canva, Wordwall, Padlet, Book Creator).
Szkoła podstawowa, klasy 1–3
Edukacja wczesnoszkolna to etap, na którym projekty mogą przybierać bardziej rozbudowane formy i, co pokazuje praktyka, obfitować w kreatywne i innowacyjne aktywności dla uczniów, którzy nabyli już pewien zestaw kompetencji cyfrowych czy językowych. Z uczniami klas 1–3 łatwiej osiągnąć ciekawe efekty, ze względu na ich większe możliwości komunikacyjne oraz rozwijające się umiejętności pracy zespołowej, wykonywania przypisanych działań czy rozumienia pojęcia zarządzania czasem. Projekty przeznaczone dla tej grupy wiekowej są wieloaspektowe i często łączą elementy nauki języków obcych, edukacji kulturowej, przyrodniczej i artystycznej (STREAM), pozwalając na zdobywanie wiedzy w toku naturalnej aktywności dziecięcej.
Lektura podsumowań projektów pozwala założyć, że omawiana grupa wiekowa doskonale funkcjonuje w społeczności eTwinning. Koordynatorzy podkreślają, że ich oczekiwania względem dzieci z klas 1–3 zostały niejednokrotnie przekroczone, zwłaszcza jeśli chodzi o umiejętność obserwacji wybranych aspektów środowiska naturalnego, wyciągania wniosków, przeprowadzania prostych badań i dzielenia się ich efektami oraz porównywania wyników w zespołach międzynarodowych (w języku angielskim, co znacznie podnosi wartość edukacyjną współpracy).
Przykład dobrej praktyki
Projekt: „The Magic of STEAM”. <etwinning.pl/inspiracje-i-materialy/ciekawe-projekty/the-magic-of-steam>.
Czas trwania: wrzesień 2024 – kwiecień 2025
Kraje partnerskie: Turcja, Chorwacja, Grecja, Rumunia, Litwa, Gruzja
Wybrane rezultaty:
- wzrost zainteresowania nauką i eksperymentowaniem;
- rozwinięte umiejętności obserwacji, analizowania i wyciągania wniosków;
- rozwinięte kompetencje badawcze poprzez samodzielne projektowanie doświadczeń;
- poszerzanie wiedzy poprzez zabawę i aktywne działanie;
- rozwinięta kreatywność oraz ekspresja artystyczna;
- wzrost kompetencji cyfrowych dzięki wykorzystaniu nowoczesnych narzędzi i aplikacji edukacyjnych;
- rozwinięte umiejętności pracy zespołowej w środowisku międzynarodowym.
Szkoła podstawowa, klasy 4–8
Prace projektowe w ramach eTwinning z uczniami klas starszych szkół podstawowych (4–8) charakteryzują się z kolei zwiększoną autonomią uczestników w realizacji założeń: uczniowie prezentują większą sprawczość, a co za tym idzie – wykazują odpowiedzialność za przebieg i rezultaty swoich działań. Koordynator projektu może np. nadać wybranym uczestnikom uprawnienia moderatora TwinSpace, co w praktyce umożliwia wytypowanym uczniom na przykład załączanie materiałów do wspólnej przestrzeni pracy zespołowej. Zdecydowanie większe pole do rozwoju pojawia się w kontekście samej współpracy: starsi uczniowie doskonale sobie radzą, wykonując zadania w międzynarodowych zespołach złożonych z uczniów szkół biorących udział w projekcie. Do ich zakresu obowiązków zalicza się najczęściej:
- komunikację, często za pośrednictwem mediów społecznościowych,
- dzielenie się pracą,
- zarządzanie czasem i przebiegiem wspólnych działań.
Rola nauczyciela sprowadza się wówczas do moderowania pracy i udzielania wskazówek, korekty błędów (np. językowych) czy wsparcia w kwestiach technicznych. W projektach prowadzonych tą metodą interakcja między uczniami jest swobodniejsza, trudniejsza w bieżącej kontroli, jednak ta swoista wolność w działaniu przekłada się na ciekawe, zaskakujące i satysfakcjonujące rezultaty projektu.
Przykład dobrej praktyki
Projekt: „Happy Science” <etwinning.pl/inspiracje-i-materialy/ciekawe-projekty/happy-science>.
Czas trwania: wrzesień 2023 – czerwiec 2025
Kraje partnerskie: Hiszpania i Portugalia
Wybrane rezultaty:
- rozwinięte kompetencje kluczowe XXI w. (kreatywność, krytyczne i logiczne myślenie, umiejętność pracy zespołowej);
- wzmocnione umiejętności badawcze poprzez samodzielne planowanie i przeprowadzanie eksperymentów;
- rozwinięte kompetencje przyrodnicze i naukowe w zakresie biologii, chemii i fizyki;
- ukształtowana postawa badawcza oparta na obserwacji, analizie i wyciąganiu wniosków;
- poszerzona wiedza o ekosystemach lokalnych i zależnościach w środowisku przyrodniczym;
- rozwinięta wrażliwość ekologiczna i postawa prośrodowiskowa;
- wzmocniona empatia wobec świata przyrody poprzez obserwację życia zwierząt (np. ptaków w budkach lęgowych);
- rozwinięte kompetencje cyfrowe poprzez wykorzystanie narzędzi TIK i technologii edukacyjnych (Canva, Genially, Kahoot, VR, robotyka LEGO);
- przygotowanie różnorodnych produktów cyfrowych: e-booków, komiksów, filmów, quizów, albumów i prezentacji;
- rozwinięte kompetencje językowe poprzez komunikację w międzynarodowych zespołach.
Szkoła średnia
Uczniowie szkół średnich (liceum, technikum, szkoła branżowa) to młodzi ludzie z zazwyczaj dość dobrze rozwiniętymi kompetencjami komunikacyjnymi i językowymi, jak również biegłością w korzystaniu z narzędzi technologii edukacyjnej. Dlatego eTwinning stanowi dla nich korzystną, atrakcyjną i dostosowaną do ich potrzeb formę doskonalenia umiejętności oraz nabywania wiedzy z zakresu podstawy programowej. Ogromną korzyścią jest już sama możliwość pracy z rówieśnikami z innych krajów, a każdy element przyswojonej wiedzy staje się wartością dodaną.
Nauczyciele z kolei mogą w praktyce przetestować innowacyjne podejście do nauczania przedmiotu lub włączania kilku z nich do całorocznych projektów wielowątkowych, skupiających zagadnienia kilku przedmiotów szkolnych. Prowadzenie badań i eksperymentów z zakresu nauk ścisłych i przyrodniczych, działania literackie, w duchu historycznym, związane z kulturą, dobrostanem czy dziedzictwem – gdy można je prowadzić w formie analizy, porównania i wyciągania wniosków w realiach międzynarodowych – nabierają na tym etapie kształcenia zupełnie innego wymiaru.
Przykład dobrej praktyki
Projekt: „Green Thrive” <etwinning.pl/inspiracje-i-materialy/ciekawe-projekty/green-thrive-project-schools-growing-ecoconsciousness>.
Czas trwania: marzec 2024 – wrzesień 2025
Kraje partnerskie: Turcja, Chorwacja, Niemcy, Hiszpania, Rumunia, Słowacja
Wybrane rezultaty:
- poszerzona wiedza praktyczna na temat funkcjonowania infrastruktury ekologicznej (elektrownie, oczyszczalnie ścieków, centra recyklingu itp.);
- rozwinięte umiejętności dokumentowania i prezentowania wyników badań w formie multimedialnej (artykuły, filmy, infografiki, plakaty);
- zintegrowanie treści ekologicznych z językiem, literaturą, sztuką i technologią;
- rozwinięta kreatywność poprzez tworzenie piosenek, audiobooków i narracji edukacyjnych;
- wzmocniona empatia oraz refleksja moralna poprzez pracę z tekstami kultury;
- rozwinięte kompetencje cyfrowe poprzez tworzenie treści z wykorzystaniem narzędzi AI i technologii webowych;
- opracowane innowacyjne produkty edukacyjne (podręcznik językowy, ekokalendarz, aplikacja webowa, gry edukacyjne HTML);
- rozwijanie umiejętności projektowania materiałów dydaktycznych z wykorzystaniem technologii cyfrowych;
- zwiększenie sprawczości uczniów poprzez włączenie ich w proces ewaluacji i modyfikacji projektu;
- rozwijanie kompetencji związanych z oceną i doskonaleniem projektów edukacyjnych (cykliczna ewaluacja).
Projekty realizowane z uczniami w poszczególnych grupach wiekowych to szansa na doskonalenie warsztatu dydaktycznego poprzez wzajemne czerpanie z zasobów wiedzy partnerskich placówek. Przyglądając się bowiem przykładom dobrych projektowych praktyk, wykorzystanych w nich narzędzi cyfrowych, kreatywnemu podejściu do tematyki czy innowacyjnym formom rezultatów, trudno się oprzeć wrażeniu, że co kraj, to obyczaj, a swoiste podpatrywanie owych edukacyjnych obyczajów i przenoszenie ich na rodzime grunty, dostosowywanie do lokalnych potrzeb – to przecież nic innego, jak rozwój.
eTwinning w kształceniu przyszłych nauczycieli3
Współczesne kształcenie nauczycieli uwzględnia potrzebę nabywania takich kompetencji, które ułatwią przyszłym pracownikom przedszkoli i szkół funkcjonowanie w dynamicznym, podlegającym ciągłej zmianie środowisku edukacyjnym. Równie istotna co wiedza merytoryczna i pedagogiczna są także umiejętność pracy w środowisku międzynarodowym, czerpanie z nowoczesnych wzorców nauczania wypracowanych w placówkach europejskich oraz wykorzystanie technologii w bieżącej pracy z uczniem.
W tym kontekście eTwinning przychodzi przyszłym nauczycielom z pomocą, oferując studentom kierunków pedagogicznych możliwość nabywania doświadczenia we współpracy międzynarodowej już na etapie kształcenia zawodowego. Uczestnictwo studentów odbywa się w ramach inicjatywy „eTwinning for future teachers”, prowadzonej przez europejskie biuro programu eTwinning [Central Support Service, CSS] i skierowanej do instytucji kształcenia przyszłych nauczycieli [Initial Teacher Education, ITE)]. Celem jest kompleksowe przygotowanie przyszłych nauczycieli do samodzielnej pracy. Inicjatywa zakłada współpracę uczelni ze szkołami oraz poznanie nowoczesnych metod i narzędzi, w tym także platformy eTwinning. W Polsce pracownicy dydaktyczni uczelni zainteresowani wdrożeniem elementów eTwinning na swoich zajęciach deklarują tę chęć, kontaktując się z Ambasadorem eTwinningu w danym województwie. Kolejny krok to rejestracja na platformie oraz utworzenie konta uczelni – wówczas przedstawiciel eTwinning może rozpocząć swoją misję, czyli upowszechnianie założeń programu, wdrażanie słuchaczy, prezentację dobrych praktyk oraz narzędzi technologicznych służących realizacji projektów. Po cyklu takich spotkań (w formule stacjonarnej lub online) studenci stają się pełnoprawnymi członkami społeczności eTwinning, z dostępem do zasobów platformy oraz możliwością rozpoczęcia
własnych projektów.
Z tej możliwości korzysta obecnie kilkaset uczelni w Europie, dzięki czemu studenci przechodzą cykl bezpłatnych warsztatów oraz uzyskują cenne na rynku pracy certyfikaty, uczą się korzystać z odpowiednich narzędzi oraz prowadzą swoje pierwsze projekty. Tego rodzaju działania pozwalają zrozumieć, jaką formę może przybierać nowoczesna edukacja. Przyszli nauczyciele mogą się również przekonać, jakie korzyści wiążą się z pracą projektową – zarówno dla nich samych, jak i ich przyszłych uczniów. Wprowadzenie elementów eTwinning do środowiska akademickiego sprzyja także rozwijaniu refleksyjnego podejścia do pracy w zawodzie nauczyciela: niezwykle cenna dla studentów jest możliwość analizy bardzo zróżnicowanych scenariuszy działań projektowych realizowanych w krajach o różnych systemach edukacyjnych. Na ich podstawie przyszli nauczyciele mogą planować własne, pierwsze działania dydaktyczne. Jednak największą wartością zapoznania się studentów kierunków nauczycielskich z zasadami działania eTwinningu jest możliwość stawiania pierwszych kroków w edukacyjnej współpracy międzynarodowej. Bezpośrednie uczestnictwo w projektach oznacza nawiązanie partnerstw z nauczycielami praktykami, a co za tym idzie – budowanie cennej sieci kontaktów zawodowych, korzystanie z wiedzy nauczycieli z większym doświadczeniem, obserwację dobrych praktyk lub wdrażanie ich elementów, np. poprzez koordynowanie jednego z uczniowskich zadań. Tego rodzaju interakcje pomagają studentom rozwijać kompetencje organizacyjne, komunikacyjne oraz technologiczne. Dodatkowym atutem jest też możliwość szlifowania umiejętności językowych w codziennych lub zadaniowych sytuacjach.
Podsumowanie
Jak pokazano w niniejszym artykule, eTwinning sprzyja budowaniu nowoczesnego, europejskiego środowiska edukacyjnego, w którym nauczyciele mogą współpracować, wymieniać się doświadczeniami i rozwijać swoje kompetencje. Narzędzia dostępne dla użytkowników zarejestrowanych na platformie umożliwiają nawiązywanie międzynarodowych kontaktów, realizowanie projektów edukacyjnych oraz darmowe korzystanie z różnorodnych form wsparcia, takich jak: szkolenia na szczeblu krajowym i międzynarodowym, webinary czy kursy internetowe prowadzone przez trenerów – specjalistów w swoich dziedzinach. eTwinning można zatem z powodzeniem postrzegać jako inicjatywę wspierającą rozwój współczesnej edukacji oraz umiędzynarodowienie środowiska szkolnego – przestrzeń przyczyniającą się do tworzenia innowacyjnej i otwartej na współpracę społeczności uczniów i nauczycieli.
Bibliografia
- Skog, S., Pettersson, F., From, J. (2024), Facilitating Learning and Interaction in K-12 Remote Teaching Contexts, „Education and Information Technologies”, nr 29, s. 17415–17432, <link.springer.com/article/10.1007/s10639-024-12579-1>, [dostęp: 23.02.2024].
- Wójcik, W. (2025), Kompetencje cyfrowe nauczycieli wczesnej edukacji, <czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/pwe/article/view/12782/11423>, [dostęp: 15.09.2025].
1 Czym jest eTwinning <etwinning.pl/o-programie/czym-jest-etwinning>.
2 Technologie Informacyjno-Komunikacyjne (TIK) to na przykład aplikacje, platformy i oprogramowanie. Ich rolą jest wspomaganie edukacji, komunikacji i pracy o charakterze kreatywnym (przyp. red.).
3 eTwinning dla przyszłych nauczycieli <etwinning.pl/o-programie/etwinning-dla-przyszlych-nauczycieli>.
MAŁGORZATA PASZKIEWICZ Ambasadorka eTwinning w woj. warmińsko-mazurskim, zdobywczyni eTwinning European Award 2020. Nauczycielka dyplomowana języka angielskiego, autorka materiałów dydaktycznych, kursów językowych i publikacji online. Prowadzi szkolenia z zakresu wykorzystania nowoczesnych technologii w pracy nauczyciela oraz nauki metodą projektów opartych na idei CLIL. Koordynatorka projektów oraz programów stypendialnych dla uczniów szkół średnich.